Mensen zitten vol remmingen en taboes, de een meer dan de ander. Cabaret en toneel, literatuur en poëzie, zijn vrijstaten waar de kunstenaar lak heeft aan maatschappelijke conventies. De kunstenaar kan taboes doorbreken, zich uitleven, zich in een personage inleven, zichzelf zijn of juist totaal iemand anders worden, de werkelijkheid ontkennen of er bovenuitstijgen door een nieuwe werkelijkheid te scheppen. De kunstenaar is een god in het diepst van zijn gedachten. Hij schept en vernietigt naar believen; willekeurig, niet gehinderd door opgelegde regels van brave burgerij, kerk, staat of cultuur. Hij is heer en meester op zijn eigen vierkante meters op zijn podium, in zijn roman, zijn gedichten. Hij trekt zich nergens iets van aan en schendt alle normen en waarden die fatsoensrakkers zo graag door zijn strot duwen. Geen onderwerp is taboe.

Geen keuze fout, geen woord teveel, geen zin te lang, geen tekst overbodig? Dat had je gedacht! Schrijven is schrappen, acteren is kots, zweet en tranen. Kunstenaars zijn masochisten. Niemand vraagt hen iets te doen, niemand dwingt hen, ze zijn de meest vrije mensen in dit zonnestelsel. En toch wil het publiek dat zij zich pijnigen zodat het kan genieten van hun capriolen.
Het publiek is de rechter die meedogenloos oordeelt over de beklaagde, de kunstenaar, die in volle vrijheid dwangmatig creëert. De kunstenaar beziet zijn publiek vanaf zijn goddelijke goddeloze Olympus, maar is tegelijk de willoze prooi van datzelfde publiek. Als dat zijn schepping verwerpt, onttroont het de godkunstenaar en jaagt hem terug naar de eenzaamheid om opnieuw te beginnen. Of, erger, want onherstelbaar net als de doodstraf, om nooit meer terug te keren…

Categorieën: Algemeen

2 reacties

pally · 30 november 2009 op 12:22

Originele en zeker ware beoordeling van kunstenaarschap. Kort en krachtig, Jan!

groet van Pally

trawant · 1 december 2009 op 22:53

Mooi uitgewerkte gedachte !
Dat is het risico van de bühne en tegelijk de noodzaak ervan.
Maar beter te leven op het scherp dan achter piketpaaltjes.

Geef een antwoord