Berkentakken voor Mien

Gepubliceerd door Hans Schoevers op

Zeker te lang in de sauna gezeten, want het geestige verhaal van Mien (mei van dit jaar) over een bezoek aan de zo’n heet hok heb ik pas vandaag gelezen. Ik moet hierop, beter laat dan nooit, reageren.

Wat mooi beschreven, die domme Hollanders die voor veel geld met elkaar in een saunahok gaan zitten om te zweten. Lichamelijke excessen, hangende lichaamsdelen in vele soorten en het ontbrak er nog aan dat er een scheet liederlijk aan de orde kwam.

‘Rare mensen die saunagangers’ en ‘een beetje vies’ stond in commentaren.

De eerste keer dat ik in een sauna binnenstapte, was in 1968 op de ferry ‘Finnpartner’ van Lübeck-naar Helsinki. Als deelnemers aan een jeugdreis naar Finland, brachten wij de moed op om een bezoek te brengen aan de sauna op het achterschip. Bokken en schapen werden keurig gescheiden en met grote aarzeling stapten wij de schemerverlichte mannensauna in. Wij zetten ons neer op de hete banken en sloegen de handen voor de ogen. De eerste keer is nooit lekker.

Net toen we een beetje van de eerste hitteklap waren bekomen, pakte een van de drie aanwezigen, Finnen maakten wij uit hun onverstaanbaarheid op, een pollepel die met water werd gevuld. Hij gooide de inhoud op een stapeltje stenen bovenop de kachel. Wij waanden ons in de hel. Godverdomme!’. Wij lispelden: ‘ze doen dit expres’. Dat doe je in de sauna ook expres! Maar de drie mannen lachten en begonnen een spelletje van ‘wie houdt het langst uit’. Daar waren twee lepels voldoende voor. Wij stoven het hok uit, begeleid door gelach. Inmiddels kan ik jullie vertellen dat dit, naar Finse normen en waarden, een onbeschofte streek was.

Maar er was een uur der wrake. Aan het Päijänne-meer bij Lahti ligt een luxe saunagebouwtje; schitterend aan een strandje. Na het saunabezoek ren je in je blote kont naar het koele water; mooier kan het niet. Wij woonden tijdelijk in het nabijgelegen hotel.  ‘Proberen we het nog eens?’ Opnieuw werden bokken en schapen gescheiden. Douche vooraf en de sauna in. Hier zaten medegasten zichzelf met berkentakken af te rossen. Vol verbazing bekeken we die ceremonie en met meer geduld ondergingen wij het gelepel; löyly (hete damp) is het gevolg.

Het geduld brak het eerst bij Lou uit Ridderkerk. Zwijgend liep hij naar de klaarstaande emmer met water, pakte hem op en goot de volledige inhoud in één keer op de kachel. De sauna was in tien tellen helemaal verlaten. Wij moesten rennen voor ons leven. Dit was het absolute toppunt van onbeschoftheid.

De dagen daarop zijn wij schoorvoetend teruggekeerd. Wij hebben de sauna leren waarderen. Goed wassen, lekker in de hitte en een koud bad erna. En dan een pilsje, dat smaakt als nooit tevoren. Je voelt je herboren en slaapt als en os.

Inmiddels weet ik, als lid van een Nederlands-Fins gezin, dat een sauna een ‘bad’ is dat in bijna elke Finse woning te vinden is. Schoon worden, gezond blijven en niets anders. Zo geniet ik al vijftig jaar van het hete hok; zo nu en dan zelfs met een bos berkentakken.

Het verhaal van Mien is en blijft geestig. Maar bij zo’n vieze sauna, Mien,  past maar één handeling: pak de emmer water, gebruik een krachtterm en giet hem in één keer leeg over de stenen.  Sla snel op de vlucht en schrijf voor ons een nieuw verslag van het gebeuren. Ga daarna naar de tuin van je buurman, knip de twijgen van zijn berk tot een bosje en ga naar een échte sauna. Het liefst aan een meer.


Hans Schoevers

Hans Schoevers

Flashbackpacker. Schrijver van columns; dikwijls met een knipoog naar vroeger. Tot december 2017 ook actief geweest als zanger/entertainer. Elts sprekt fan myn sûpen, mar nimmen fan myn toarst.

7 reacties

Mien · 26 oktober 2018 op 17:43

Waar ik aan denk?
Welke column was dat ook alweer. Heb je een titel of link?

Hans Schoevers

Hans Schoevers · 26 oktober 2018 op 19:24

Hoi Mien. löyly-sessie, met commentaren. Overigens ook met lach gelezen.

Mien · 26 oktober 2018 op 21:27

Waar ik aan denk?
Sauna’s zijn er in alle soorten en maten. Voor alle soorten van maten. Maat houden en afstand is ook wenselijk. In Finland behoren sauna’s tot het meubilair. In Nederland is het vooral een dagje uit. Met een beetje pech beland je tussen allemaal Social Deal of Libelle meisjes. Die herken je zo. Giechelend en schuchter verstopt in gehuurde handdoeken, badjassen en slippers vreten ze al de gratis drop op. En ze kletsen veel te veel. Niet met betkentakken, maar gewoon met hun mond. Ergerlijk. Dompelbad slaan ze over. Veels te koud. Daarin koel ik dan mijn stille woede. Maar zonder gekheid. Morgen ga ik weer naar mijn favoriete sauna. Toeval? Nee, gewoon een kruising van wegen. Leuk stukje en leuke reactie op mijn Lölly Hans. Ik plak hem eronder.

Arta

Arta · 3 november 2018 op 13:03

Gefeliciteerd, Hans!

Mien · 3 november 2018 op 17:42

Waar ik aan denk?
Ode aan ode en aan felicitaties natuurlijk. Van harte Hans.
En dan hier de inspiratiebron:
https://www.columnx.nl/loyly-sessie/

Suus · 3 november 2018 op 17:46

Gefeliciteerd Hans!

Hans Schoevers

Hans Schoevers · 5 november 2018 op 10:30

Hé wat een verrassing. En dat na een lange periode dat ik er absoluut geen column uitgeperst kreeg. Bedankt voor de gelukwensen.

Geef een reactie